हिमायतनगर, अनिल मादसवार| हिमायतनगर रेल्वे स्थानकाच्या विकासकामांमुळे स्थानकाचा चेहरामोहरा बदलल्याचा गवगवा केला जात असला, तरी या चकचकीत रंगरंगोटीच्या आड प्रवाशांना भेडसावणाऱ्या मूलभूत प्रश्नांकडे रेल्वे प्रशासनाने अक्षरशः डोळेझाक केली आहे. प्लॅटफॉर्मवर साचलेला कचरा, पान-तंबाखूच्या पिचकाऱ्यांनी विद्रूप झालेल्या भिंती आणि अस्वच्छ परिसर पाहता, ‘अमृत भारत’चा कायापालट नेमका कोणासाठी? असा संतप्त सवाल प्रवाशांकडून उपस्थित होत आहे.
हिमायतनगर रेल्वे स्थानकाच्या सौंदर्यीकरणासाठी कोट्यवधींची विकासकामे करण्यात आली. नव्या रंगरंगोटीमुळे स्थानक दूरून आकर्षक दिसत असले, तरी प्लॅटफॉर्मवर पाऊल ठेवताच या सौंदर्यीकरणाचा फुगा फुटतो. यापूर्वीही स्थानकातील विकासकामांच्या दर्जाबाबत तसेच पिण्याचे पाणी, डिजिटल डिस्प्ले आणि इतर प्रवासी सुविधांबाबत प्रश्न उपस्थित झाले आहेत.
भिंती रंगवल्या; पण घाण मात्र कायम!
रेल्वे स्थानकाच्या भिंतींवर नव्याने रंगरंगोटी करून लाखो रुपये खर्च केले जात असतील, तर त्या भिंतींचे संरक्षण करण्याची जबाबदारी कोणाची? पान-तंबाखूच्या पिचकाऱ्यांनी भिंती विद्रूप होईपर्यंत रेल्वे प्रशासन नेमके काय करत आहे? सार्वजनिक ठिकाणी थुंकणाऱ्यांवर कारवाई करण्याचे नियम असताना हिमायतनगर स्थानकावर त्यांची अंमलबजावणी होते का, हा देखील गंभीर प्रश्न आहे.
दररोज हजारो प्रवासी; मग स्वच्छतेसाठी ‘विशेष लक्ष’ कधी?
हिमायतनगर स्थानकावर दररोज मोठ्या संख्येने प्रवाशांची ये-जा असते. अशा ठिकाणी नियमित सफाई, कचरा संकलन आणि प्लॅटफॉर्मची देखभाल ही ऐच्छिक बाब नसून प्रशासनाची मूलभूत जबाबदारी आहे. दक्षिण मध्य रेल्वेकडून नांदेड विभागात यांत्रिक स्वच्छता आणि स्वच्छता मोहिमांबाबत उपक्रम राबवले जात असल्याचेही दिसते. मग हिमायतनगर स्थानकाच्या बाबतीत या यंत्रणेची प्रभावी अंमलबजावणी होते की केवळ कागदावरच स्वच्छता मोहीम सुरू आहे, असा प्रश्न प्रवासी विचारत आहेत.
अधिकाऱ्यांच्या पाहण्या होतात, सूचना दिल्या जातात; मग बदल कुठे?
स्थानकाच्या विकासकामांची पाहणी वरिष्ठ अधिकाऱ्यांकडून यापूर्वी करण्यात आली आहे. पाहणी, सूचना आणि आश्वासने यानंतरही जर प्रवाशांना त्याच समस्या भेडसावत असतील, तर या पाहण्यांचा उपयोग नेमका काय? मार्च २०२६ मध्ये नांदेड विभागातील वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी स्थानकांवरील प्रवासी सुविधा, स्वच्छता, सुरक्षा आणि विकासकामांचा आढावा घेतल्याचे नमूद करण्यात आले होते.
मात्र, ‘पाहणी झाली’ एवढ्यावर प्रशासनाची जबाबदारी संपते का? प्रश्न विचारणाऱ्या प्रवाशांना आता केवळ आश्वासन नको, तर प्रत्यक्ष बदल हवा आहे. रेल्वे प्रशासनाने ‘फोटोसेशन’ नव्हे, तर प्रत्यक्ष स्वच्छता दाखवावी! हिमायतनगर रेल्वे स्थानकाचे सौंदर्यीकरण झाले, हे स्वागतार्ह आहे. मात्र रंगरंगोटीच्या चार भिंतींपेक्षा प्रवाशांना स्वच्छ प्लॅटफॉर्म, स्वच्छ शौचालये, पुरेसे पिण्याचे पाणी, कचरा व्यवस्थापन आणि सुरक्षित वातावरण अधिक महत्त्वाचे आहे.
रेल्वे प्रशासनाने आता कुंभकर्णी झोपेतून जागे होऊन, प्लॅटफॉर्मची दिवसातून नियमित स्वच्छता करावी, कचरा कुंड्या पुरेशा प्रमाणात ठेवाव्यात, पान-तंबाखूच्या पिचकाऱ्यांवर दंडात्मक कारवाई करावी, भिंती व परिसर विद्रूप करणाऱ्यांवर सीसीटीव्हीच्या माध्यमातून कारवाई करावी, स्वच्छता कर्मचाऱ्यांची नियमित उपस्थिती तपासावी,
प्रवाशांच्या तक्रारींसाठी प्रभावी यंत्रणा उभी करावी, आणि विकासकामांची गुणवत्ता व देखभाल याबाबत जबाबदारी निश्चित करावी. कारण रेल्वे स्थानक सुंदर दिसणे पुरेसे नाही; ते प्रवाशांसाठी स्वच्छ, सुरक्षित आणि सुसज्ज असणे गरजेचे आहे.
हिमायतनगरकरांचा थेट सवाल —
“साहेब, रंगरंगोटीचा फोटो काढून झाला असेल तर आता एकदा प्लॅटफॉर्मवर उतरून घाणही पाहा!” रेल्वे प्रशासनाच्या कुंभकर्णी झोपेला आता जाग येणार का? की प्रवाशांच्या तक्रारींचाही कचरा प्लॅटफॉर्मवरील कचऱ्यासोबतच पडून राहणार?
